Kruiden bevatten honderden verschillende stoffen. Afhankelijk van wat je doel is met het kruid en welke inhoudsstoffen of eigenschappen je wilt verwerken kan je kiezen tussen verschillende bereidingswijzen. De ene stof lost goed op in water, de ander in alcohol of juist weer in vetten. Dit maakt dat kruiden heel veelzijdig kunnen worden ingezet zowel inwendig als uitwendig. In dit artikel vertel ik je over een aantal veel gebruikte bereidingswijzen.
Water trekt met name vitamines, mineralen, looistoffen, slijmstoffen en bitterstoffen aan.
Infuus: Oftewel een kruidenthee. Dit is denk ik de meest bekende, waar je kokend water over de plantendelen heen giet en het even in laat trekken. Meestal zijn dit de zachte delen van de plant, zoals de bladeren en bloemen.
Decoct: Oftewel een afkooksel. Dit wordt voornamelijk gebruikt voor de harde plantendelen, zoals de wortels en de schors. Je zet het dan op in een pannetje en laat het even zachtjes doorkoken.
Maceraat: Hierbij laat je de kruiden acht tot twaalf uren trekken in koud water.
Wanneer kies je voor het verwerken met water?
Dit is een makkelijke en laagdrempelige manier om kruiden in te zetten. Bijvoorbeeld in thee of in voeding. Als je graag de werking van de slijmstoffen wilt hebben dan is water ook ideaal.
Bij slijmstoffen kun je denken aan bijvoorbeeld lijnzaad. Dit kun je een nacht laten staan in een glas water. De volgende dag zul je zien dat er een slijmerige substantie in het glas zit: dit zijn de slijmstoffen die zijn losgekomen. Dit kan een feestje voor de darmen zijn en helpt ondersteunend bij het slijmvlies van je spijsverteringskanaal. Ook helpen de zaadjes met de peristaltiek van je darmen en kunnen zo ondersteunen bij obstipatie. (Drink er dan wel genoeg bij!)
Alcohol wordt heel veel gebruikt om kruiden te verwerken in de kruidengeneeskunde. Het lost de meeste inhoudsstoffen op en zorgt ervoor dat het houdbaar blijft.
Het meest ideaal is als de (biologische) kruiden in alcohol (rond de 40%) worden getrokken. Dit wordt een tinctuur genoemd. Deze tincturen kunnen lang bewaard worden en mochten ze nodig zijn, dan kan er op maat een tinctuurcomplex van gemaakt worden. Een persoonlijk recept om je gehele lichaam te ondersteunen. Dit wordt meestal gebruikt in de kruidengeneeskunde, maar dit is ook mogelijk met kruidenthee. Een tinctuur is qua gebruik een stuk makkelijker, want je hebt weinig druppels nodig en neemt het zo in. Een thee moet je dan meerdere keren per dag zetten en de tijd voor nemen. Dat kan natuurlijk ook heel fijn zijn.
Je kunt kruiden ook laten trekken in een basisolie. De basisolie kan je uitkiezen op basis wat voor zalf je wilt maken. Je zorgt ervoor dat de kruiden helemaal ondergedompeld zijn en laat ze zo trekken. Dit kan een aantal weken in een pot in de vensterbank zijn, of met de snelle methode au bain-marie op het vuur.
De olie die kan je verwerken in verzorgingsproducten zoals een zalf of crème. Ideaal bij bijvoorbeeld de bekende Calendula officinalis (goudsbloem) of Sint Janskruid olie. Je kunt de olie ook gebruiken als een massageolie.
Je kunt kruiden ook laten trekken in bijvoorbeeld een honing, voor een heerlijke hoestdrank met bijvoorbeeld tijm. Of in een wijn voor een gezonde kruidenwijn. Maar denk ook aan kruidensnoepjes of gewoon in je dagelijks eten. Je kunt heerlijk afwisselen met kruiden in het eten en ze zijn een voedzame toevoeging, los van de groentjes en het fruit in de supermarkt.
Het is ook mogelijk om gewoon de verse kruiden te gebruiken. Stel, je loopt per ongeluk tegen een brandnetel aan. Dan zie je vaak dat er om de brandnetel ook andere kruiden groeien. Misschien een weegbree of een paardenbloem. Hier kan je dan een blad van kneuzen zodat er vocht vrij komt en dat kan je erop smeren. Een natuurlijke EHBO!
Je kunt ook denken aan kompressen of wikkels van bijvoorbeeld smeerwortel bij een kneuzing of zwelling.
Disclaimer: De informatie in deze kennisbank is uitsluitend bedoeld voor educatieve doeleinden en vervangt nooit het advies van een arts of medisch specialist. Raadpleeg bij langdurige klachten, zwangerschap of medicijngebruik altijd eerst een deskundige voordat je met kruiden aan de slag gaat.